Belevenissen uit het gymnasium | Leergedruis

LEEK Een lesuur lang tegen een klas aanpraten werkt volgens mijn stellige overtuiging niet of amper. Aandacht verdampt en sloomheid slaat toe. Vaak komt op zeker moment van mij dan ook de opdracht dat leerlingen zelf actie moeten ondernemen.

,,Dit is het huiswerk voor de volgende keer. Best een leuke klus om even twee aan twee mee aan de slag te gaan”, wil ik dan wel eens zeggen. Dat is al een hele kunst trouwens, leerlingen zover te krijgen dat ze in tweetallen zacht overleggend de taak uitvoeren.

Het is nogal verleidelijk om de verstrekte opdracht meteen maar even in genoeglijk gekeuvel met de hele rij te maken. “Alleen horizontaal overleggen, niet verticaal!”, is dan soms mijn aanvullende aanwijzing. Bedoeld wordt dan dat ze niet achterstevoren gaan zitten of de klas doorroepen naar iemand die verder lijkt in begrip en mooi even zou kunnen helpen. Dat tegen-ruggen-aankijken bevalt me trouwens sowieso niet en is één van de redenen waarom ik niet graag leerlingen in groepjes van drie of meer laat werken. ,,Ouderwets!”, roept u? Nou en? Roep rustig ‘ouderwets!’ Ik heb ook die leeftijd.

Welk volume is toegestaan bij zo’n huiswerkopdracht? Nog zo’n vraag waarop niet een eenduidig antwoord is. Het hangt er heel erg vanaf wat ik met die bezigheid beoog en in wat voor stemming ik zelf ben. Wanneer het een klus van zodanig belang is dat ik echt wil zien wat ieder individu ervan maakt, laat ik de banken uit elkaar zetten, eis ik volledige stilte en neem ik het werk in om er wel of niet bloedserieus naar te kijken en er wel of niet plusje(s) of minnetje(s) voor te geven.

Een dergelijke strikt individuele opdracht is helder en eenduidig. In tweetallen werken is qua getolereerd volume ingewikkelder. Meestal spied ik rond vanachter mijn tafel om te zien of er min of meer serieus gewerkt wordt en ja, dat gaat bijzonder vaak goed. Of ik maak een wandelingetje om meteen ook maar wat vragen onderweg zachtjes te beantwoorden.

Leergedruis is prettig en wenselijk, als het beneden een bepaald volume blijft en er geen burengerucht dreigt. Ik luister heel graag stiekem mee om te horen wat er in die puberale hoofden leeft terwijl ze samen aangenaam arbeiden aan het opgedragen werk.

Anneke de Vries